Kas Krampları

Kas krampları, iskelet kaslarının istemsiz, ağrılı ani kasılmasıdır. Bu kasılmalarda vücuttaki vitamin mineral gibi maddelerin az olması veya yetersiz olması ile vücuttan su kaybı ile sıvı elektrolit dengesinin bozulması etkilidir. Bunların yanına karnitin alımı ve üretiminin eksik olması da belirtilerin görülmesine sebep olmaktadır. Karaciğer ve böbrekte üretilen karnitin iskelet kasında depolanırken idrarla atılmaktadır. Yapılan çalışmalarla, laktik asit birikimi olmadığı için L-karnitin kullanımının performansı arttırarak sporcuların yorgunluk hissetmeden daha uzun süre egzersiz yapabilmesini sağladığı kanıtlanmıştır.

Sirozlu hastalarda ve hemodiyaliz tedavisi gören hastalarda da kramplar yaygın olarak görülmektedir. Karnitin tek başına olmamakla birlikte bu kramplarda da etkindir.

Sirozlu Hastalarda Kas Krampları 

• 12 sirozlu hasta ile yapılan bir çalışmada, hastalara oral çinko sülfat (440 mg/gün) verilmesiyle kas kramplarında anlamlı bir azalma gözlenmiştir.
• 35 sirozlu hasta ile yapılan başka bir çalışmada, hastalara 4 hafta süre ile 6 gr/gün taurin verilmiştir. Taurin düzeyi ile kas kramp sıklığının ters ilişkili olduğu bulunmuştur.
• Kas kramplı sirozu olmayan hastalarla yapılan bazı çalışmalarda ise hidrokinin, B12 vitamini, riboflavin, kalsiyum, fluorid, verapamil ve tokainidinin de yararlı olduğu bulunmuştur. 

Hemodiyaliz Tedavilerinde Kas Krampları

Hemodiyalizde kas kramplarının en büyük etkenleri hipotansiyon ve hipoozmolaritedir. Hipotansiyon hemodiyaliz tedavilerinin % 20-30’unda oluşur. Sodyum düzeyinin düşük tutulması hipotansiyonu artırıcı etkiye sahiptir. Bunun dışında kas kramplarına hiperkalsemi (kalsiyum fazlalığı), hiperfosfatemi (fosfat azlığı) ve hipomagnezeminin (magnezyum azlığı) neden olacağı düşünülmüştür.

• Yapılan bir çalışmada hemodiyaliz hastalarına E vitamini takviyesi verilerek kas kramplarının azaltıldığı gözlenmiştir.
• Başka bir kontrollü çift çalışmada ise E ve C vitaminlerinin birlikte kullanımıyla krampların güvenli şekilde azaltılabileceği görülmüştür.

Sporcularda Kas Krampı

Fazla terleyen, laksatif veya diüretik ilaç kullanan kişilerde vücuttan daha fazla magnezyum atılır. Magnezyumun asıl işlevi kasların güçlenmesi, enzim aktivitesi ve hücrelerin büyümesinde rol oynamaktır.

• Yapılan bir çalışmada kramp yaşadığını belirten sporcu bireylerde magnezyum takviyesinin kramp etkilerini azalttığı belirtilmiştir.

Sonuç

Hem sirozlu hastalarda hemde normal bireylerde yapılan araştırmalar göstermektedir ki karnitin, taurin, çinko, hipotansiyon, hipoosmolarite, vitamin E, vitamin C,  magnezyum,  kas kramplarını etkilemektedir. Hidrokinin, B12 vitamini, riboflavin, kalsiyum, fluorid, verapamil ve tokainidinin kas kramplarını etkilediği düşünülmekle beraber yeterince araştırma yapılmamıştır. Sporcularda veya aşırı terleme durumlarında atılan mineraller vücut dengesini bozmaktadır. Yeterli ve dengeli beslenme ile kaybedilen mineraller yerine konmalı, karnitin ve taurin desteği alınmalıdır.

Kramp belirtileri görüldüğünde mutlaka bir doktora danışılmalıdır!

Kaynaklar

• AHISHALI  Emel, Karaciğer Sirozunda Gerçek Kas Krampları ve Tedavisi, güncel gastroenteroloji 12/2, Haziran 2008, 77-80.
• AHSEN Ahmet , Hemodiyalizin Akut Komplikasyonları, Kocatepe Tıp Dergisi, Ocak 2011, 54-60.
• Clarkson P. Nutritional ergogenic aids carnitine. International Journal Of Sports Nutrition. 1992;2:185-190.
• IŞIK Z. GÖRMÜŞ Solak, ERGENE Neyhan, Magnezyumun klinik önemi, Genel Tıp Derg 2004;14(2), 69-75.
• KUGELMAS MB. Preliminary observation: Oral zinc sulfate replacement is effective in treating muscle cramps in cirrhotic patients. J Am Coll Nutr 2000; 19: 13–5.
• ULU Memnune Sena, AHSEN Ahmet, Muscle Cramps During Hemodialysis, European Journal of General Medicine,  Eur J Gen Med 2015; 12(3):277-281.
• UMUTLU Umut, L- KARNİTİN UYGULAMASININ RATLARDA BAZI LİPİT PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİSİ,  KONYA-2012, 21-23.
• YAMAMOTO S, OHMOTO K, IDEGUCHI S, et al. Painful muscle cramps in liver cirrhosis and effects of oral taurine administration. Nippon Shokakibyo Gakkai Zasshi 1994; 91: 1205-9.
• YILMAZ Gürkan, İbiş Serkan, L-karnitinin sportif performansa etkileri, SENDROM, Ekim 2006, 103-105.